هنرستان کاردانش صبا
 
 
۱۳٩٠/۸/٢۱ :: ۱٠:۱٦ ‎ب.ظ ::  نويسنده : هنرستان کاردانش صبا

آب و میراث فرهنگی

آب مایه زندگی و یکی از اصلی‌ترین عنصرهای پیشرفت تمدن‌ها و فرهنگ‌های مختلف بوده و سبب تولید اشکال گوناگون فن‌آوری‌ها، مکان‌ها، بنا‌ها و اشیاء شده است.



آب به جز شکل بخشیدن به بخش مهمی از میراث مادی و ملموس انسانی، در طول تاریخ سبب پیدایش جلوه‌های مختلفی از میراث ناملموس، معنوی و هنری انسان نیز شده است. آب در شکل‌دهی به اعتقادات انسان‌ها و باورهای مذهبی و معنوی او نیز نقش داشته است. در این زمینه می‌توان به جایگاه آب و مکان‌های جمع‌آوری آن در میان اقوام مختلف از بومیان استرالیا گرفته تا یونانی‌های باستان و همچنین اقوام ایرانی اشاره کرد. شعر، موسیقی، ادبیات، نقاشی، مجسمه‌سازی و دیگر اشکال آفرینش‌های هنری از آب الهام گرفته و تحت تأثیر آن بوده‌اند. از این رو میراث فرهنگی آب تنها به فن‌آوری و معماری مربوط نمی‌شود بلکه به شکل گسترده‌ای با بخش مهمی از اعتقادات، فرهنگ و هنر انسان در ارتباط بوده و هست.

در ایران نیز همواره آب باعث تحول تمدن مردمان ساکنان این فلات شده و تأثیر خود را بر جنبه‌های مادی و غیر مادی فرهنگ آنان بر جای گذاشته است. جایگاه آب در باورهای ایرانیان در دوران باستان غیر قابل انکار است و بخشی از آن را می‌توان در باور به ایزدبانوی آب‌ها و همچنین اعتقاد به پاکی و لزوم پاکیزه نگاه داشتن آب‌ها در باورهای زرتشتی دید. اما به جز جنبه‌های آیینی و اعتقادی، ایرانیان در زمینه به دست آوردن، انتقال، نگهداری و استفاده از نیروی آب نیز از روزگار کهن خلاقیت و دانش خود را به کار گرفته‌اند.

فرینش کاریز‌ها و قنات‌ها و استفاده از آن در طول هزاره‌ها یکی از دست‌آوردهای مهم فنی و همچنین فرهنگی در فلات ایران است که امکان بارور ساختن زمین و ایجاد شهر‌ها و آبادی‌های مختلف را در نقاط مختلف این سرزمین بیابانی و نیمه بیابانی فراهم کرده است. غیر از این، ایرانیان در زمینه سدسازی و پل سازی نیز مهندسان و استادکاران برجسته‌ای بوده‌اند. از دوران هخامنشی و ساسانی، بقایای سدهایی در ایران باقی مانده است که نشان‌دهنده آگاهی مهندسان دوران باستان از روش‌های مهار و جمع‌آوری آب در این سرزمین بوده است. در این زمینه می‌توان به سد‌ها و بندهایی که روی رودخانه‌هایی مانند اروند، فرات، کر و همچنین بند بهمن که روی رودخانه «مند» در استان فارس و در دوران هخامنشی احداث شده است اشاره کرد.

نویسنده : فرح لقا



موضوع مطلب :


درباره وبلاگ
هنرستان کاردانش صبا

RSS Feed







در اين وبلاگ
در كل اينترنت


LOOP="TRUE">